Krytyka, opór, nadzieja. Wokół publicystyki zaangażowanej Henry’ego A. Giroux


Abstrakt

W artykule ustosunkowuję się do Henry’ego A. Giroux postulatu myślenia o nauczycielach akademickich jako publicznych i transformatywnych intelektualistach oraz do jego twierdzenia o konieczności politycznego zaangażowania humanistyki, zwłaszcza pedagogiki. Wskazuję różne czynniki zagrażające realizacji tych zadań, takie jak: dominacja ideologii neoliberalnej, ofensywa rynkowego fundamentalizmu, nieselektywny nabór kandydatów na studia przez uczelnie i wydziały humanistyczne. Za Giroux podkreślam rolę dyskursu nadziei i możliwości jako koniecznego uzupełnienia krytyki pojętej jako demaskowanie „fałszywej świadomości”, chociaż stronię od nadmiernego w moim uznaniu optymizmu amerykańskiego pedagoga i jego wiary w krytyczny potencjał i obywatelską sprawczość współczesnej młodzieży oraz w możliwość przejęcia przez nauczycieli akademickich kontroli nad warunkami swojej pracy.


Słowa kluczowe

Henry Giroux; krytyka; opór; neoliberalizm; nauczyciele akademiccy; nadzieja

Derrida J.: L’université sans condition. Paris 2001.

França J.: Henry Giroux: „Those Arguing that Education Should Be Neutral Are Really Arguing for a Version of Education in Which Nobody Is Accountable”. An interview with founder of critical pedagogy Henry Giroux on the meaning of education, suspicions regarding neutrality and on how current uncertainties could be a driving force to rethink and generate new possibilities. CCCB [Centre de Cultura Contemporània de Barcelona]. 2.07.2019. [Online:] http://lab.cccb.org/en/henry-giroux-those-arguing-thateducation-should-be-neutral-are-really-arguing-for-a-version-ofeducation-in-which-nobody-is-accountable/ [dostęp: 8.06.2020].

Gdula M.: Władza krytyczna i siła wyobraźni. W: Uniwersytet zaangażowany. Przewodnik Krytyki Politycznej. Warszawa 2010, s. 218–226.

Giroux H.A.: The Curse of Totalitarianism and the Challenge of Critical Pedagogy. Truthout. 2.10.2015. [Online:] https://truthout.org/articles/the-curse-of-totalitarianism-and-the-challenge-of-critical-pedagogy/ [dostęp: 8.06.2020].

Giroux H.A.: Teachers Are Rising Up to Resist Neoliberal Attacks on Education. Truthout. 22.01.2019. [Online:] https://truthout.org/articles/teachers-are-rising-up-to-resist-neoliberal-attacks-on-education/ [dostęp: 8.06.2020].

Giroux H.A.: Thinking Dangerously: The Role of Higher Education in Authoritarian Times. Truthout. 26.06.2017. [Online:] https://truthout.org/articles/thinking-dangerously-the-role-of-higher-education-inauthoritariantimes/ [dostęp: 8.06.2020].

Giroux H.A.: The Vital Role of Education in Authoritarian Times. Truthout. 11.10.2017. [Online:] https://truthout.org/articles/the-vital-roleof-education-in-a-time-of-tyranny/ [dostęp: 8.06.2020].

Giroux H.A.: Where Is the Outrage? Critical Pedagogy in Dark Times. A public lecture on Thursday, September 24th, 2015. YouTube. 22.10.2015. [Online:] https://www.youtube.com/watch?v=CAxj87RRtsc [dostęp: 8.06.2020].

Giroux H.A., Giroux S.S.: Take Back Higher Education. Race, Youth, and the Crisis of Democracy in the Post-Civil Rights Era. New York–Houndmills 2004.

Janion M.: Studenci to nie jest niższy personel. Z prof. Marią Janion rozmawiają Kazimiera Szczuka i Sławomir Sierakowski. W: Uniwersytet zaangażowany. Przewodnik Krytyki Politycznej. Warszawa 2010, s. 99–109.

Maliszewski K.: Wióry… Szkic (krypto)terapeutyczny o edukacji wobec zmian współczesnych. „Forum Oświatowe” 2018, nr 1, s. 89–102.

Manifesto for a Post‑Critical Pedagogy. Eds. P. Zamojski, N. Hodgson, J. Vlieghe. New York 2018.

Markowski M.P.: Polityka wrażliwości. Wprowadzenie do humanistyki. Kraków 2013.

Sloterdijk P.: Krytyka cynicznego rozumu. Przeł. P. Dehnel. Wrocław 2008.

Zamojski P.: Od demaskacji ku budowaniu. Po-krytyczna perspektywa badań pedagogicznych. „Teraźniejszość – Człowiek – Edukacja” 2014, nr 3, s. 7–22.

Pobierz

Opublikowane : 2020-06-29


KruszelnickiM. (2020). Krytyka, opór, nadzieja. Wokół publicystyki zaangażowanej Henry’ego A. Giroux. Chowanna, 1-11. https://doi.org/10.31261/CHOWANNA.2020.54.02

Michał Kruszelnicki 
Dolnośląska Szkoła Wyższa  Polska
https://orcid.org/0000-0002-4987-9218