Lektura szkolna ucznia z ASD. Na przykładzie W 80 dni dookoła świata Jules’a Verne’a


Abstrakt

The article discusses observations pertaining to one of the basic aims/objectives of education, namely: reception and analysis of a text read by students with ASD (Autism Spectrum Disorder) at the 2nd stage of their education, as well as the form of abridgement of the text (based on the example of Jules Verne’s Around the World in Eighty Days) to suit the needs and capabilities of special-needs students. The conclusions presented herein result from pedagogical observations conducted during many years of a Polish-language teacher’s work focused on students with ASD in one of Warsaw’s elementary schools. They point to the necessity of individual facilitation of the entire process of reception, analysis, and interpretation of the text read in order to meet the needs and capabilities of a particular student-reader. Selection of suitable text and the abridgement thereof to the level of a child with developmental disorder classified as ASD, must take into account the preceding diagnosis and special educational needs mentioned in a psychological and pedagogical counselling centre’s medical opinion.


Słowa kluczowe

text; didactic material; ASD (Autism Specrtum Disorder); reading comprehension; special needs education; abridgement

Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders, Fifth Edition. DSM‑5. American Psychiatric Association, Arlington. VA, 2013.

Huget P.: Specyficzne trudności w uczeniu się — dysleksja, dysgrafia i dysortografia. W: Doskonalenie warsztatu nauczyciela polonisty. Red. A. Janus‑Sitarz. Kraków 2012.

Janus‑Sitarz A.: Szkolne strategie lektury wobec „stanu nieczytania”. W: Kompetencje nauczyciela polonisty we współczesnej szkole. Red. E. Bańkowska, A. Mikołajczuk. Warszawa 2006.

Mountstephen M.: Jak wykryć zaburzenia rozwojowe u dzieci i co dalej?. Tłum. J. Jedlińska. Warszawa 2011.

Nocoń J.: Dyskurs edukacyjny i jego społeczny zasięg. W: Język a edukacja. Tekst edukacyjny. Red. J. Nocoń, A. Tabisz. Opole 2013.

Winter M.: Zespół Aspergera. Co nauczyciel wiedzieć powinien. Tłum. E. Niezgoda. Warszawa 2011.

Źródła internetowe

Podstawa programowa kształcenia ogólnego dla szkół podstawowych, załącznik nr 2 do Rozporządzenia MEN z dnia 24 lutego 2017 r. w sprawie podstawy programowej wychowania przedszkolnego oraz kształcenia ogólnego w poszczególnych typach szkół. Załącznik nr 2. http://prawo.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WDU20170000356/O/D20170356.pdf [data dostępu: 20.03.2020].

Rozporządzenie MEN z dnia 17 listopada 2010 r. w sprawie warunków organizowania kształcenia, wychowania i opieki dla dzieci i młodzieży niepełnosprawnych oraz niedostosowanych społecznie w specjalnych przedszkolach, szkołach i oddziałach oraz ośrodkach. http://prawo.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WDU20102281489/O/D20101489.pdf [data dostępu: 20.03.2020].

Rozporządzenie MEN z 17 listopada 2010 r. w sprawie warunków organizowania kształcenia, wychowania i opieki dla dzieci i młodzieży niepełnosprawnych oraz niedostosowanych społecznie w przedszkolach, szkołach i oddziałach ogólnodostępnych lub integracyjnych. http://prawo.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WDU20102281490/O/D20101490.pdf [data dostępu: 20.03.2020].

Ustawa z dnia 30 maja 2014 r. o zmianie ustawy o systemie oświaty oraz niektórych innych ustaw. http://prawo.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/ WDU20140000811/T/D20140811L.pdf [data dostępu: 20.03.2020].

Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty. http://prawo.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WDU19910950425/U/D19910425Lj.pdf [data dostępu: 20.03.2020].

Uzasadnienie do Rozporządzenia MEN z dnia 20 lutego 2015 r. o zmianie ustawy o systemie oświaty oraz niektórych innych ustaw. https://men.gov.pl/wp-content/uploads/…/ksztalcenie-specjalne.uzasadnienie-2.docx [data dostępu: 7.05.2017].

Verne J.: W osiemdziesiąt dni dookoła świata, s. 5. http://bibliotekaszkolnazsgraboszyce.blox.pl/resource/W_80_dni_dookola_swiata.pdf [data dostępu: 2.04.2017].

Pobierz

Opublikowane : 2020-10-06


BalcerekH. (2020). Lektura szkolna ucznia z ASD. Na przykładzie W 80 dni dookoła świata Jules’a Verne’a. Z Teorii I Praktyki Dydaktycznej Języka Polskiego, 29, 87-97. https://doi.org/10.31261/TPDJP.2020.29.06

Helena Balcerek 
Uniwersytet Warszawski  Polska
https://orcid.org/0000-0003-2030-2797