Timothy Morton w kontekście ekokrytyki materialnej

Donald Wesling
https://orcid.org/0000-0003-1844-2504


Abstrakt

Krótki raport autorstwa Donalda Weslinga powstał w oparciu o cztery monografie i dwie antologie tekstów napisanych po 2007 roku. Timothy Morton to – zdaniem Weslinga—modelowy przykład teoretyka i stylisty działającego w obszarze stosunkowo nowej dziedziny, jaką jest ekokrytyka materialna. Wesling rozpoczyna omówienie od wprowadzenia diagramu obrazującego kierunki wpływu od filozofów po krytyków literackich. Głównym teoretykiem w pionowym wymiarze diagramu jest Bruno Latour kładący nacisk na sprawczość podmiotów nie-ludzkich (zwierzęta, przedmioty). W wymiarze poziomym kategorie oscylują pomiędzy studiami nad zwierzętami z jednej strony a ontologią zorientowaną na przedmiot z drugiej. Morton wiele uwagi poświęcił definiowaniu relacji pomiędzy człowiekiem i zwierzęciem, ale jego ostatnie prace i eseje sytuują go zdecydowanie w obszarze szkoły przedmiotu. Wesling formułuje trzy pytania dotyczące roli, jaką w ekokrytyce odgrywają narracja, język duchowy oraz fakt naukowy. Pytania te, które są wynikiem lektury tekstów Mortona, mają znaczenie również dla studiów nad zwierzętami.

 


Słowa kluczowe

Timothy Morton; Bruno Latour; ontologia zorientowana na przedmiot; ekokrytyka materialna; ekologia

Harman, Graham. 2009. Prince of Networks: Bruno Latour and Metaphysics. Melbourne: re.press.

Kerridge, Richard: “Ecological Approaches to Literary Form and Genre: Urgency, Depth, Provisionality, Temporality”. In: The Oxford Handbook of Ecocriticism. Ed. Greg Garrard. Oxford: 361–376.

Latour, Bruno; Harman, Graham; Erdélyi, Peter. 2011. The Prince and the Wolf: Latour and Harman at the LSE. Winchester, UK and Washington, USA.

Morton, Timothy. 2007. Without Nature: Rethinking Environmental Aesthetics. Harvard: Harvard UP.

Morton, Timothy. 2010. The Ecological Thought. Harvard: Harvard UP.

Morton, Timothy. 2013. Hyperobjects: Philosophy and Ecology after the End of the World. University of Minnesota Press.

Morton, Timothy. 2013. Realist Magic: Objects, Ontology, Causality. Open Humanities Press, An imprint of MPublishing, University of Michigan Library, Ann Arbor.

Morton, Timothy. 2014. “Deconstruction and/as Ecology”. In: The Oxford Handbook of Ecocriticism. Ed. Greg Garrard. Oxford: Oxford UP.

Morton, Timothy. 2014. “The Liminal Space between Things: Epiphany and the Physical”. In: Material Ecocriticism. Ed. Serinella Iovino, Serpil Oppermann. Indiana UP.

Safina, Carl. 2006. Voyage of the Turtle: In Pursuit of the Earth’s Last Dinosaur. New York: 164–165.


Opublikowane : 2015-12-23


WeslingD. (2015). Timothy Morton w kontekście ekokrytyki materialnej. Zoophilologica, (1), 61-69. Pobrano z https://www.journals.us.edu.pl/index.php/ZOOPHILOLOGICA/article/view/4823

Donald Wesling 
University of California  Stany Zjednoczone
https://orcid.org/0000-0003-1844-2504

Emerytowany profesor literatury angielskiej na Uniwersytecie w Kalifornii. Jest współredaktorem wyboru tekstów kalifornijskiego działacza na rzecz przyrody Johna Muira (University of Wisconsin Press, 1981). Jego najnowsza książka to Joys and Sorrows of Imaginary Persons (On Literary Emotions) (Amsterdam: Rodopi Editions, 2008). W swoich ostatnim artykule podejmuje kwestię studiów nad zwierzętami: On Companion Animals in Krasznahorkai, Hungarian Review, A Bi-Monthly Journal from Central Europe, V, 6 (Budapest, November 2014).