Negatywny wpływ europejskiej filozofii na sposób traktowania zwierząt

Dorota Probucka
https://orcid.org/0000-0003-4617-9934


Abstrakt

W artykule analizuję poglądy Arystotelesa, Kartezjusza oraz Johna Rawlsa dotyczące moralnego statusu istot pozaludzkich i ukazuję ich negatywny wpływ na kształtowanie relacji człowiek – zwierzę w kulturze europejskiej. Celem mojego rozumowania jest wykazanie, że każde z tych stanowisk obciążone jest doborem subiektywnych kryteriów w jakościowym odróżnieniu moralnego statusu ludzi od innych zwierząt oraz wykorzystaniem takich przesłanek, które udowodnią uprzednio założony wniosek. Stanowisko tych trzech filozofów łączy wspólna konkluzja. Jest nią przekonanie o braku wystarczających podstaw do równego traktowania ludzi i istot pozaludzkich w sferze życia moralnego.


Słowa kluczowe

etyka; prawa zwierząt; moralność; Arystoteles; Kartezjusz; Rawls

Aristotle. Etyka nikomachejska (Nicomachean Ethics). Translated by Danuta Gromska. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1982.

Aristotle. O duszy (On the Soul). Translated by Paweł Siwek. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1988.

Descartes René. “Letter to the Marquess Newcastle.” In Animal Rights and Human Obligations. Edited by Tom Regan, Peter Singer. New Jersey: Prentice-Hall, 1989.

Descartes René. Rozprawa o metodzie (Discourse on the Method). Translated by Wanda Wojciechowska. Warsaw: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1988.

Francione, Gary. Introduction to Animal Rights: Your Child or the Dog?. Philadelphia: Temple University Press, 2000.

Frey, Raymond. Interests and Right: The Case Against Animals. Oxford: Oxford University Press, 1980.

Hubbard, Ruth. Fried, Barbara. Henifin, Mary Sue. Biological Woman--the Convenient Myth : a Collection of Feminist Essays and a Comprehensive Bibliography, Cambridge, MA: Schenkman Pub. Co.,1982.

Naverson, Jan. “Animal Rights.” In The Canadian Journal of Philosophy”. No. 1 (1977): 161-178

Rawls, John. “Justice as Fairness.” Philosophical Review. No. 2 (1958): 164-194.

Regan, Tom. Defending Animal Rights. Urbana: University of Illinois Press, 2001.

Regan, Tom. The Case for Animal Rights, Berkeley (CA): University of California Press, 1983.

Rosenfield, Leonora Cohen. From Beast-Machines to Man-Machines. New York: Octagon Books, 1968.


Opublikowane : 2017-12-24


ProbuckaD. (2017). Negatywny wpływ europejskiej filozofii na sposób traktowania zwierząt. Zoophilologica, (3), `155-162. Pobrano z https://www.journals.us.edu.pl/index.php/ZOOPHILOLOGICA/article/view/7125

Dorota Probucka 
Uniwersytet Pedagogiczny im. KEN w Krakowie  Polska
https://orcid.org/0000-0003-4617-9934

Dr hab., prof. UP, pracuje w Katedrze Etyki Uniwersytetu Pedagogicznego w Krakowie. Autorka książek Utylitaryzm (Kraków 2013), Filozoficzne podstawy idei praw zwierząt (Kraków 2013), Etyka. Wybrane zagadnienia i kierunki (Kraków 2014). Redaktor naukowy prac zbiorowych: Dylematy filozofii (Kraków 1999), Etyka i polityka (Kraków 2005), Etyka wobec sytuacji granicznych (Kraków 2007), Czy sprawiedliwość jest możliwa? (Kraków 2008), Prawda w życiu moralnym i duchowym (Kraków 2009), Dobro wspólne (Kraków 2010), Etyka i sens życia (Kraków 2011), Etyka i zło (Kraków 2013), Etyka i dobro (Kraków 2015). Pomysłodawczyni i współzałożycielka Polskiego Towarzystwa Etycznego, w którym pełni funkcję Z-cy Przewodniczącego. Od 2004 roku organizatorka międzynarodowych Forów Etycznych. Publikowała artykuły m.in. w „Principiach”, „Prakseologii”, „Studia Philosophiae Christianae”, „Studia Ecologiae et Bioethicae”.